Δημοτικά τραγούδια από τον Ηλία Κόντη

Ακούστε παραδοσιακά δημοτικά τραγούδια 

από τον συμπατριώτη μας, από την Κεραμίτσα Φιλιατών, Ηλία Κόντη.

«Εδώ το λένε Ήπειρο»

Αφιέρωμα στον Κώστα Μπαλάφα...

Περιδιαβαίνοντας στα μονοπάτια του διαδικτύου συνάντησα ένα ιστολόγιο αλλιώτικο και εξαιρετικά ενδιαφέρον, με τίτλο:

«Εδώ το λένε Ήπειρο»

(23 τραγούδια πάνω σε 23 φωτογραφίες του Ηπειρώτη φωτογράφου Κώστα Μπαλάφα).





Ο δημιουργός του, Άγγελος Παπαγεωργίου, γράφει στον πρόλογό του:
«Τα  τραγούδια που ακούγονται και διαβάζονται σε τούτο το ιστολόγιο, τα σκάρωσα στις αρχές του Νοέμβρη του 2011, λίγες μέρες μετά το φευγιό του μεγάλου Ηπειρώτη φωτογράφου και σπάνιου ανθρώπου Κώστα Μπαλάφα».

Πρόκειται για 23 μοναδικά τραγούδια εμπνευσμένα «από 23 φωτογραφίες του Κώστα Μπαλάφα που θα 'πρεπε να διδάσκονται στα σχολειά, αφού αποπνέουν ανθρωπιά και τιμιότητα, διδάσκουν ολιγάρκεια και μπέσα, και μοσχοβολάνε ορθοδοξία κι Ελλάδα...
Μοιάζουν, ακόμα, οι φωτογραφίες του, να εμφανίστηκαν εκεί επί τόπου στα βουνά, όπου τραβήχτηκαν!»
...
« Τα τραγούδια, 23, ένα για καθεμιά απ' τις 23 φωτογραφίες του Κώστα Μπαλάφα, που μ' ενέπνευσαν, τα σκάρωσα με πρώτο μου μέλημα να 'χουν λόγο απλό κι αφτιασίδωτο.
Ν' ακούγονται σαν τις ντρέτες κουβέντες ενός τσοπάνου.
Πρόκειται για μελοποιημένους στίχους που αποτελούνται από δεκαπεντασύλλαβους, κυρίως.
Οι μελωδίες τους στηρίζονται πάνω σε απλές λαϊκές φόρμες, τόσο απλές που να μπορεί να τις τραγουδάει ο πασαένας».

Ανάμεσά τους και δυο τραγούδια εμπνευσμένα από τη Μουργκάνα...

[Πουλίζος Χριστόφορος]

Τα σπίτια που 'ναι πέτρινα...

Τα σπίτια που 'ναι πέτρινα
κι από καιρό κλειστά,
πάν' με φτερά αγέρινα
τις νύχτες στα βουνά.


Γεμίζουν το κελάρι τους
δροσούλα αυγινή,
αγιόκλημα κι ασπάλαθο
και μαύρο γιασεμί.


Το δειλινό ανθίζουνε
και την αυγή ραγίζουνε.


Τα σπίτια που 'ναι πέτρινα,
είδαν γεννιές εφτά,
κορμάκια ωχρά σαν κέρινα
ν' ανοίγουνε πανιά.


Μαύρος κισσός τα τύλιξε,
σαν χέρι του ληστή.
Βαρύ λιθάρι κύλησε
στην πόρτα την κλειστή.


Τα δειλινά ανθίζουνε
και τις αυγές ραγίζουνε.

Τα σπίτια που 'ναι πέτρινα,
είδαν γεννιές εφτά,
κορμάκια ωχρά σαν κέρινα
ν' ανοίγουνε πανιά.

Στη Μουργκάνα...

Ο Αρχάγγελος της Πίνδου

Ένας αητός περήφανος,
ένας λεβενταράς,
δώθε η Μουργκάνα τού μιλά,
τον χαίρεται ο βοριάς,
πέρα τον καμαρώνουν τα ψηλά
βουνά της Τσαμουριάς.


-Γεια σας, βουνά, ψηλά βουνά,
χωροφυλάκοι του ντουνιά !
-Γεια σου, λεβε-λεβενταρά,
μπράτιμο που 'χεις το βοριά !
........................................

Ένας αητός περήφανος,
ένας λεβενταράς,
μοιάζει, μανούλα μ' , Μπότσαρης,
μάνα μ', Νικηταράς,
κι αν κάνει πως προσεύχεται, στο Θεό
μανίτσα μου, Αη-Λιας !


-Γεια σας, αστέρια κι ουρανέ
που δεν θα σβήσετε ποτέ !
-Γεια σου, λεβε-λεβενταρά,
Αρχάγγελε χωρίς φτερά !

Ο αητός της Μουργκάνας

Αητός αητό δασκάλευε,
απάνω στη Μουργκάνα,
με τεφτεράκια πέτρινα
και μολυβάκια-κράνα :

"-Εδώ να κάτσεις , μάγκα μου,
μέχρι που να πεθάνεις,
με τ' άστρα και την παγωνιά,
φίλος και πεχλιβάνης... "

"...Στα χίλια μέτρα καίγεσαι,
στα πεντακόσια λιώνεις,
στον κάμπο ξεροψήνεσαι
και πέφτεις και πετρώνεις."
.............................
Του σκάει ο κάμπος πονηρός,
χαμόγελο πλατίνα.
Λιμάρει τα νυχάκια του
και μπαίνει στην Αθήνα.

Λειώνει σαν ζαχαρίτσα στους
διακόσιους φαρενάιτ.
Γίνονται τα φτεράκια του,
δυο τσάντες σαμσονάιτ.

Ταχιά φοράει κουστουμιά,
ταχιά γίνεται γιάπης,
ταχιά πουλάει τη μάνα του
ταχιά τα δάκρυά της...

Εκδήλωση στη Γλούστα (13/8/2006) - βίντεο

Ένα βίντεο που δημοσίευσε στο YouTube ο χωριανός μας Κώστας Τσάνος

ΚΕΦΑΛΟΧΩΡΙ (ΓΛΟΥΣΤΑ) 13- 8- 2006 ΖΟΥΜΠΑΣ / ΓΚΙΩΚΑΣ

Χάιδω - Ηπειρώτικο τραγούδι (Μουργκάνα Θεσπρωτίας)

[Μεταφορτώθηκε από το χρήστη dimitris804 την 17 Ιαν 2012]

"Ανοίγω τα μάτια μου και αντικρύζω τη Γη του Πύρρου, τη μάνα μου.
Απλώνω τα χέρια μου ν' αγγίξω τ' αγριολούλουδα που καμαρώνουν για τ' αρώματά τους.
Παρασύρομαι στα νερά του Καλαμά, γκρεμίζομαι στ' αδίστακτα φαράγγια.
Μα πώς να περιγράψω τη γη μου, τη μάνα μου;
Κλείνομαι στην αγκαλιά της, κυλιέμαι στο χώμα της να βγάλω από τα σωθικά της το Χτες, να ζήσω το Σήμερα, να ονειρευτώ το Αύριο.
Ν' αφουγκραστώ τα μουρμουρητά της για τους ηρωισμούς και τα πισωγυρίσματα, για την καθημερινή ζωή των ανθρώπων της, για το μεροκάματο, το γέλιο, την αλήθεια τους.
Αποζητώ να λουστώ με το προαιώνιο Φως της, που ξεχύνεται πάνω της και την εγκαταλείπει κάθε νύχτα. Να θυμηθώ την ευωδιά της βροχής, την ώρα που ενώνεται με το χώμα.
Κρύβομαι στους ίσκιους των παλατανιών, με πόδια γυμνά δροσίζομαι σε μυστηριακά ρυάκια, στροβιλίζομαι σαν τις Νεράιδες που συντροφεύουν τον Πάνα και ανταποκρίνονται στο ερωτικό του κάλεσμα.
Βαφτίζομαι ξανά και ξανά στις πηγές της που θυμίζουν ότι τίποτα δεν χάθηκε σε τούτον τον τόπο, σ' αυτή την αγκαλιά από πέτρες που θέλει πότισμα με δάκρυα για να καρπίσει.
Και πώς να φανεί η ομορφιά της Θεσπρωτίας με γυμνά μάτια;
Μόνο η ψυχή μπορεί να τη νιώσει, μόνο λίγοι μπορούν να γευτούν τα κάλλη της, όσοι αναζητούν τον εαυτό τους, όσοι γεννήθηκαν μ' ένα μεγάλο βάσανο, όσοι έχουν κεντημένη μια βαθιά χαρακιά στα σπλάχνα τους.
Η Θεσπρωτία είναι τα κλαρίνα και τα βιολιά, είναι τα γελαστά πρόσωπα των παιδιών της το Δεκαπενταύγουστο, που την αναπολούν κάθε μέρα όταν βρίσκονται μακριά της. Ζει σε κάθε γλέντι και σε κάθε μοιρολόι, στη γέννηση και στο θάνατο. Είναι η Φύση, η μήτρα που γεννά τη ζωή, ο έρωτας, ο βαθύς πόνος και τελικά η επιστροφή στο χώμα.
Αν σταθείς τυχερός ξένε και δε σε προσπεράσει, τότε ο καημός της θα σε κυνηγά σε όλη σου τη ζωή......
...... γιατί αυτή είναι η Ήπειρος, ένα κομμάτι Ελλάδα, μιαν Άκρη στο νήμα του Ελληνισμού".

(Ποίηση - Απαγγελία: Άννα Στεργίου. Αποτελεί το πρώτο εισαγωγικό κομμάτι στον συγκεκριμένο δίσκο)

Ανοίγω τα μάτια μου κι αντικρίζω τη Γη του Πύρρου!

Παγκόσμια ημέρα ποίησης!
[όταν η ποίηση συναντάει την παραδοσιακή μουσική...]



(01) ΠΡΟΛΟΓΟΣ by Glousta

Ανοίγω τα μάτια μου και αντικρίζω τη Γη του Πύρρου, τη μάνα μου.
Απλώνω τα χέρια μου ν' αγγίξω τ' αγριολούλουδα που καμαρώνουν για τ' αρώματά τους.
Παρασύρομαι στα νερά του Καλαμά, γκρεμίζομαι στ' αδίστακτα φαράγγια.
Μα πώς να περιγράψω τη γη μου, τη μάνα μου;
Κλείνομαι στην αγκαλιά της, κυλιέμαι στο χώμα της να βγάλω από τα σωθικά της το Χτες, να ζήσω το Σήμερα, να ονειρευτώ το Αύριο.
Ν' αφουγκραστώ τα μουρμουρητά της για τους ηρωισμούς και τα πισωγυρίσματα, για την καθημερινή ζωή των ανθρώπων της, για το μεροκάματο, το γέλιο, την αλήθεια τους.
Αποζητώ να λουστώ με το προαιώνιο Φως της, που ξεχύνεται πάνω της και την εγκαταλείπει κάθε νύχτα. Να θυμηθώ την ευωδιά της βροχής, την ώρα που ενώνεται με το χώμα.
Κρύβομαι στους ίσκιους των πλατανιών, με πόδια γυμνά δροσίζομαι σε μυστηριακά ρυάκια, στροβιλίζομαι σαν τις Νεράιδες που συντροφεύουν τον Πάνα και ανταποκρίνονται στο ερωτικό του κάλεσμα.
Βαφτίζομαι ξανά και ξανά στις πηγές της που θυμίζουν ότι τίποτα δεν χάθηκε σε τούτον τον τόπο, σ' αυτή την αγκαλιά από πέτρες που θέλει πότισμα με δάκρυα για να καρπίσει.
Και πώς να φανεί η ομορφιά της Θεσπρωτίας με γυμνά μάτια;
Μόνο η ψυχή μπορεί να τη νιώσει, μόνο λίγοι μπορούν να γευτούν τα κάλλη της, όσοι αναζητούν τον εαυτό τους, όσοι γεννήθηκαν μ' ένα μεγάλο βάσανο, όσοι έχουν κεντημένη μια βαθιά χαρακιά στα σπλάχνα τους.
Η Θεσπρωτία είναι τα κλαρίνα και τα βιολιά, είναι τα γελαστά πρόσωπα των παιδιών της το Δεκαπενταύγουστο, που την αναπολούν κάθε μέρα όταν βρίσκονται μακριά της. Ζει σε κάθε γλέντι και σε κάθε μοιρολόι, στη γέννηση και στο θάνατο. Είναι η Φύση, η μήτρα που γεννά τη ζωή, ο έρωτας, ο βαθύς πόνος και τελικά η επιστροφή στο χώμα.
Αν σταθείς τυχερός ξένε και δε σε προσπεράσει, τότε ο καημός της θα σε κυνηγά σε όλη σου τη ζωή......
...... γιατί αυτή είναι η Ήπειρος, ένα κομμάτι Ελλάδα, μιαν Άκρη στο νήμα του Ελληνισμού".

[Ποίηση - Απαγγελία: Άννα Στεργίου]

(Αποτελεί το πρώτο εισαγωγικό κομμάτι στον δίσκο: "τραγουδώντας τη γη του Πύρρου"

που κυκλοφόρησε από την Ομοσπονδία Μουργκάνας)

Το πολυφωνικό της Ομοσπονδίας Μουργκάνας

Η χορωδία της Ομοσπονδίας Μουργκάνας τραγουδάει το γνωστό πολυφωνικό τραγούδι:

 "Το 'μαθες μωρ' δόλια μάνα, τι 'χε ΄γίνει στη Μουργκάνα;"

Το βίντεο είναι από την εκδήλωση "
"βορειοηπειρωτικό αντάμωμα" την Κυριακή  30/10/2011 στο γήπεδο του sporting

και είναι ευγενική προσφορά του Χρήστου Γιάννη τον οποίο και ευχαριστώ από καρδιάς!

Γράμμα του χειμώνα...

Ελπίζοντας πως ο χειμώνας θα μας αποχαιρετήσει πολύ σύντομα...

Ένα καταπληκτικό τραγούδι, με τη θεϊκή φωνή του Δημήτρη Υφαντή,

το οποίο μου έστειλε ο φίλος και συγχωριανός Βαγγέλης Σταμούλης

και του το αφιερώνω με όλη μου την αγάπη!

Πίτα του Ηπειρώτη 2012: "Χοροί και τραγούδια από τη Θεσπρωτία"

Απολαύστε μουσική και τραγούδια από τη Θεσπρωτία με τον Λευτέρη Γκιώκα στο κλαρίνο!!!

Χορεύουν συγκροτήματα και πολιτιστικοί σύλλογοι από τη Θεσπρωτία.
Φυσικά, συμμετέχει και το χορευτικό της Ομοσπονδίας Μουργκάνας με χοροδιδάσκαλο
τη χωριανή μας, Γλουστινή  δασκάλα, κα Σωτηρία Μούτσου - Χίνου!!!

Από την ιστοσελίδα του Ναπολέοντα Ροντογιάννη: "ΓΙΑΝΝΕΝΑ, ΠΟΛΗ ΤΩΝ ΕΥΕΡΓΕΤΩΝ"

Ηπειρώτικα παραδοσιακά τραγούδια

Κατεβάστε και ακούστε δημοτικά τραγούδια
από την ιστοσελίδα του Τσαμαντά Θεσπρωτίας.

"Οδοιπορικό στη Β. Ήπειρο" [α΄μέρος]

Από την εκπομπή "Ο Τόπος και το τραγούδι του", με τον δημοσιογράφο Γιώργη Μελίκη,

που μεταδόθηκε από την ΕΤ3 τον Δεκέμβριο του 2010,

και είχε τίτλο: “Οδοιπορικό στη Β. Ήπειρο”

με τα πολυφωνικά τραγούδια της περιοχής και το υπέροχο κλαρίνο του Κώστα Βέρδη.

Δείτε ολόκληρη την, εκπληκτική, εκπομπή και απολαύστε υπέροχα δημοτικά τραγούδια:

Μέρος 1ο (1 από 4)

Μέρος 1ο (2 από 4)

Μέρος 1ο (3 από 4)

Μέρος 1ο (4 από 4)

Το βρήκα στο ιστολόγιο: "Γυάλινα Γιάννενα"

"Οδοιπορικό στη Β. Ήπειρο" [β΄ μέρος]

Μέρος 2ο (1 από 4)

Μέρος 2ο (2 από 4)

Μέρος 2ο (3 από 4)

Μέρος 2ο (4 από 4)

 

 

 

"Μωρή Φράγγα- Φραγγοπούλα" - Χορευτικό της Ομοσπονδίας Μουργκάνας

Δείτε το βίντεο, εδώ... >>>

Πολυφωνικό Ομοσπονδίας Μουργκάνας: "Τό 'μαθες μωρ' δόλια μάνα;"

Δείτε το βίντεο, εδώ... >>>

"Περδικομάτα"

Δείτε το βίντεο, εδώ... >>>

"Ξύπνα περδικομάτα μου, μωρέ, κι ήρθα στο μαχαλά σου... "

Εξάσημος σκοπός του γάμου, απ' τους ομορφότερους της Ελληνικής Παράδοσης.

Χορεύει το χορευτικό "Μουργκάνα" της Ομοσπονδίας Μουργκάνας υπό  την καθοδήγηση

της χοροδιδασκάλου κ. Σωτηρίας Μούτσου - Χίνου.

Η βιντεοληψία έγινε απο τον κ. Αναστόπουλο Γιώργο και την κ. Λούση Μαρία για την εκπομπή:

"Για να περνάμε καλά".

[Το βρήκα στο ιστολόγιο "ΚΕΝΤΡΙ" με τίτλο: "Οι Λαλητάδες της Ηπείρου".]

Εκδήλωση πολυφωνικών στα Γιάννενα

Δείτε το σχετικό βίντεο, εδώ... >>>

Μεγάλη επιτυχία είχε η μουσικοχορευτική εκδήλωση, που οργάνωσαν στα Γιάννινα, οι Αδελφότητες Πωγωνίου και Άνω Δρόπολης, υπό την αιγίδα της Περιφέρειας Ηπείρου.

Τα χορευτικά και πολυφωνικά σχήματα από τη Βόρειο Ήπειρο ενθουσίασαν το κοινό, που τα καταχειροκρότησε.

Στην εκδήλωση συμμετείχαν το χορευτικό Δρόπολης και τα πολυφωνικά σχήματα Δερβιτσάνης, Άνω Δρόπολης και Πωγωνίου.

Εικονολήπτης: Λευτέρης Ζαφείρης

Πηγή: ΡΑΔΙΟ ΗΓΟΥΜΕΝΙΤΣΑ 89,2
[ΧΟΡΟΙ ΚΑΙ ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΑΠΟ ΤΗ ΒΟΡΕΙΟ ΗΠΕΙΡΟ (ΒΙΝΤΕΟ 1,5 ΩΡΑ)- ΕΙΔΗΣΕΙΣ ΝΕΑ ΑΘΛΗΤΙΚΑ ΜΟΥΣΙΚΗ ΔΙΑΣΚΕΔΑΣΗ ΘΕΣΠΡΩΤΙΑ ΣΟΥΛΙ ΠΑΡΑΜΥΘΙΑ ΦΙΛΙΑΤΙ ΗΓΟΥΜΕΝΙΤΣΑ ΗΠΕΙΡΟΣ]

"Η Μαριόλα", μοιρολόι με τον Σάββα Σιάτρα

Ακούστε τον Σάββα Σιάτρα να ερμηνεύει τη "Μαριόλα", εδώ... >>>

Το μοιρολόι αποτελεί μια από τις αρχαιότερες ποιητικές εκφράσεις, τραγούδι θρήνου, και το πρωτοσυναντάμε στα έργα του Ομήρου. Στην Ιλιάδα αναφέρονται νεκρώσιμα και πένθιμα τραγούδια για τον Αχιλλέα, τον Πάτροκλο καθώς και για τη φυγή της Ελένης. Οι θρηνωδοί των αρχαίων χρόνων έγιναν οι μοιρολογίστρες των νεότερων χρόνων και στον καιρό μας. Τόσο στην αρχαιότητα όσο και στον νεότερο, αλλά και τωρινό, λαϊκό πολιτισμό, ενώ υπάρχει η πεποίθηση περί αθανασίας της ψυχής, οι συγγενείς του νεκρού δεν παύουν να θρηνούν και να πενθούν για τον χαμό του αγαπημένου τους προσώπου...

. . . . . . . . .

...Στην Ήπειρο το μοιρολόι έχει πάρει και μια διαφορετική μορφή. Εκτός από εσωτερικά συναισθήματα που εξωτερικεύονται μέσα από λόγια, κυρίως με τη μορφή των πολυφωνικών τραγουδιών, μοιρολόγια αποτελούν και μουσικά, ορχηστρικά (όσο μπορεί να ταιριάζει ο όρος) τραγούδια. Πολλά από αυτά έχουν ιδιαίτερο εθνικό χαρακτήρα, κατά της τουρκιάς και της τουρκο-αρβανιτιάς. Παράλληλα, πολλά από τα νεότερα μοιρολόγια αποτελούν, όπως αναφέραμε προηγουμένως, μοιρολόγια της ξενιτιάς και του αποχωρισμού, αποτυπώνοντας έτσι την κατάσταση των καιρών.

Ακόμη και στα σημερινά πανηγύρια, οι οργανοπαίχτες παίζουν μοιρολόγια, [το πρώτο τραγούδι, συνήθως, είναι μοιρολόι που αφιερώνεται σε όσους δεν βρίσκονται εκεί για να διασκεδάσουν στο πανηγύρι αλλά και μια ένδειξη πως δεν έχουν λησμονηθεί όσοι έχουν ταξιδέψει στον άλλο κόσμο] γιατί όπως έχει αναφερθεί, στην Ήπειρο ακόμη και ο γάμος ξεκινάει με μοιρολόι.

Είναι η μορφολογία του τόπου που έχει αποτυπωθεί στον ψυχισμό του λαού σε συνδυασμό με τον χαμό αγαπημένων προσώπων και την αγάπη για τον ίδιο τον τόπο. Εκεί όπου ζωή και θάνατος, πένθος και χαρά γίνονται ένα μέσα από την ηχητική μυσταγωγία της δωρικής πεντατονικής αρμονίας.

Πηγή: "EPIRUS HISTORY"

"ΕΛΛΗΝΩΝ ΔΡΩΜΕΝΑ", αφιέρωμα στο πολυφωνικό τραγούδι

Δείτε ένα εξαιρετικό αφιέρωμα στο πωγωνίσιο πολυφωνικό τραγούδι

από την εκπομπή: "Ελλήνων Δρώμενα"

Έρημα, ηπειρώτικα χωριά...!

Ένα  υπέροχο βίντεο του Λεωνίδα Τζανή με την πενέμορφη, πλην όμως έρημη, Λαμπανίτσα!!!

Δυστυχώς οι εικόνες αυτές από τα ηπειρώτικα χωριά που ερημώνουν σιγά σιγά

τείνουν να γίνουν σύνηθες φαινόμενο 

και μόνο θλίψη και απογοήτευση προκαλούν...

Πολυφωνικό της Ομοσπονδίας Μουργκάνας

"Τό 'μαθες μωρ' δόλια μάνα!"

Παρουσίαση από την Ομοσπονδία Μουργκάνας

Από την εκδήλωση 'ΧΟΡΟΒΑΤΕΣ" ΚΕΝΤΡΟ ΤΕΧΝΩΝ ΑCS - 16.1.11

ΜΟΥΣΙΚΟΙ:
Φιλιππίδης Νίκος, Κλαρίνο
Πλαστήρας Ηλίας, Κλαρίνο
Φιλιππίδης Κώστας, Λαούτο
Κωσταντής Δημήτρης, Λαούτο
Γκόγκος Γιώργος, Βιολί
Ζώης Διονύσης, Νταούλι

[Αφιερωμένο στον Γιάννη Βέλλη.]